Een transitieperiode, dat is volgens Ineke Koele de fase waar Nederland in verkeert op het gebied van filantropie. Een combinatie van veranderingen in het overheidsbeleid en opkomende trends vanuit het buitenland, zorgen ervoor dat ons schenkingsklimaat verandert. Al jaren geleden raakte Koele, eigenaar van Koele Private Client Charity, geïnteresseerd in de fiscale regelgeving rondom schenkingen en zij wijdde dan ook haar proefschrift aan dit onderwerp. Inmiddels is ze een ervaren consultant die streeft naar het ontwikkelen van een duurzame bedrijfsvoering, waarbij maatschappelijk verantwoord ondernemen een belangrijke rol speelt. “Hoewel Nederland nog een beetje achter landen als de V.S. en Engeland aan hobbelt, zie ik nu ook hier de trend van ‘philanthrocapitalism’ opkomen”, vertelt Koele. De term doelt op de ontwikkeling waarbij bedrijven en vermogende particulieren hun talent breed inzetten om op een ondernemende manier maatschappelijke doeleinden na te streven.

Een eigen stichting

“Ook voor Nederlandse ondernemers of familiebedrijven liggen er uitgelezen kansen op dit gebied. Zo zijn er veel familiebedrijven die al allerlei elementen met een maatschappelijk doel in hun bedrijfsstructuur verwerkt hebben zonder dit actief uit te dragen. In dit geval kan het van grote waarde zijn om deze onderdelen van de onderneming onder te brengen in een stichting” legt Koele uit. “Op deze manier krijgen bedrijven de kans om een MVO beleid uit te dragen en kunnen ze tegelijkertijd profiteren van de fiscale voordelen. Dit kan om dat het geld, dat in de stichting wordt geïnvesteerd, volledig aftrekbaar is. Zo ontstaat er een bijzondere dynamiek tussen profit- en non-profit.”

Gedeeld geven

Een tweede ontwikkeling is kortgeleden overgewaaid vanuit de Verenigde Staten, waar het ‘planned giving’ wordt genoemd. In Nederland is deze regeling in het bijzonder gericht op de vermogende particulier vanaf 55 jaar. Het gaat hier om een vorm van schenken waarbij je vanaf een bedrag van 250.000 euro alleen het blote eigendom van het bedrag schenkt. Dit houdt in dat de schenker nog wel het rendement van het overgedragen vermogen behoudt gedurende zijn leven. Samen met de fiscale voordelen die verbonden zijn aan de gift, ontstaat een hoog netto rendement op het vermogen. Het ‘gedeelde’ zit dus enerzijds in het feit dat het goede doel zijn deel direct na de schenking ontvangt, anderzijds behoudt de schenker het volledige rendement over zijn deel van de gift. “Op die manier kan een donateur een fors vermogen schenken, aan een instelling naar keuze, op een manier die voor hemzelf ook voordeel oplevert.” Als voorzitter van de stichting Gedeeld Geven heeft Koele persoonlijk gezorgd voor de afspraken met de belastingdienst, die deze regeling mogelijk maakt.

De toekomst

“Mensen geven tegenwoordig steeds vaker een maatschappelijke bestemming aan hun vermogen. Daarnaast gaat het vaker om donaties tijdens het leven wanneer men kan genieten van de relatie met de stichting of instelling.” In de toekomst zal er volgens Koele dan ook steeds meer worden samengewerkt tussen commerciële bedrijven en stichtingen. Mede omdat dit in het huidige overheidsklimaat ook van non-profit instellingen wordt verwacht. Volgens Koele een typische win-win situatie; “Goede doelen zullen dankzij de samenwerking professionaliseren en ondernemers krijgen de mogelijkheid om een extra verdieping aan hun bedrijvigheid te geven.”