Duurzaamheid is een belangrijk aandachtspunt voor de gemeente Dordrecht. De doelstelling is dat het Eiland van Dordrecht in 2050 energieneutraal is en veel minder energie verbruikt dan nu. De energie die nog nodig is, komt dan van wind, zon, geothermie en water.

Dordrecht is nu bezig met maatregelen en initiatieven om dat te bereiken. Zo heeft het gemeentebestuur de Structuurvisie Windenergie opgesteld en worden momenteel op verschillende plaatsen zonneweides aangelegd. “Dat gebeurt onder meer op een voormalige afvalstortplaats”, zegt Van der Linden. “Het wordt een van de grotere weides in Nederland. Dat is mooi hergebruik van een terrein waar je verder toch niet zo veel mee kunt.”

Aan elkaar leveren

Het streven is dat de meeste woningen en gebouwen in 2050 vrijwel geen energie meer verbruiken en hun opgewekte energie aan elkaar leveren via lokale energienetwerken. Een voorbeeld daarvan is het warmtenet dat momenteel wordt aangelegd door een afvalenergiebedrijf in samenwerking met woningcorporaties en de gemeente. Van der Linden vertelt: “Met de restwarmte van de afvalverbrandingsoven kun je woningen en gebouwen verwarmen. Daarom hebben we een aantal jaar geleden besloten mee te werken aan de aanleg van een warmtenet.”

De eerste buis is in 2011 aangelegd en sindsdien wordt het net uitgebreid.

In 2013 zijn enkele bestaande wooncomplexen en ook nieuwbouwwoningen aangesloten, evenals de cultuurlocatie Energiehuis, Schouwburg Kunstmin en twee scholen. In 2014 is daar nog circa vijf kilometer aan hoofdleidingen bij gekomen en is ook chemiebedrijf Dupont aangesloten.

Inmiddels is ruim elf kilometer van het warmtenet aangelegd. Uiteindelijk zal het hoofdnet zeventien kilometer omvatten en omgerekend 10.000 woningen van warmte voorzien. Dat levert flinke energiebesparing en CO2-reductie op: een huishouden dat gebruikmaakt van restwarmte stoot tot 75 procent minder CO2 uit dan een regulier huishouden met een CV-installatie.

Ook grotere locaties

De aanleg van het warmtenet is een grote operatie die plaatsvindt in een oude stad. Toch laat het project zich goed plannen, laat Van der Linden weten. “Op verschillende plekken gaan warmteleidingen de grond in.

Waar mogelijk worden werkzaamheden gecombineerd: als een straat open moet vanwege rioleringswerkzaamheden, kunnen meteen de warmtebuizen worden gelegd. In de oude binnenstad leggen we geen grote leidingen, maar wel lángs de binnenstad. Daarmee kunnen we ook de grotere locaties aansluiten die veel energie verbruiken, zoals Energiehuis en andere publieksvoorzieningen.”

Het warmtenet wordt in 2017 officieel in gebruik genomen. Daarna zal worden nagegaan of en hoe het verder is uit te breiden, bijvoorbeeld naar een bedrijventerrein. Het net is toekomstbestendig, ook als er straks veel minder restafval is om te verbranden. Van der Linden: “We hebben immers doelstellingen om het afval te verminderen. Dus op een gegeven moment zal er minder restafval zijn om te verbranden. Dan kan een andere warmtevoorziening worden gebruikt, bijvoorbeeld geothermie."

Enthousiast

Het Dordtse warmtenet is uniek. De meeste warmteprojecten richten zich vooral op nieuwbouw, maar in Dordrecht gaat het warmtenet ook vele bestaande gebouwen van warmte voorzien. Het warmtenet past heel goed in de duurzaamheidsdiscussie die een aantal jaar geleden op gang kwam met verschillende partijen.

“Dit is toen als idee meegenomen en iedereen was er enthousiast over. Er werden meteen al locaties genoemd om in het net op te nemen. We zijn nu ook bezig met een grote locatie aan de rand van de stad waar vroeger veel industrie was. De komende jaren worden daar woningen gebouwd. Die locatie wordt dan ook in het warmtenet opgenomen. Zo breidt het net zich steeds verder uit in de stad.”